วัดถ้ำเชียงดาว
จำนวนผู้ชม 1973 ท่าน หมวดสถานที่ท่องเที่ยว
ถ้ำหลวงเชียงดาวเป็นแลนด์มาร์คในการชมหินงอก หินย้อย และประติมากรรมจากธรรมชาติ เป็นถ้ำขนาดใหญ่ และถือเป็นถ้ำศักดิ์สิทธิ์คู่บ้านคู่เมืองเชียงดาว ผู้คนมาสักการะขอพรพ่อหลวงคำแดงที่อยู่ในวัดถ้ำเชียงดาว และชมสระมรกตหน้าถ้ำ เส้นทางเดินชมถ้ำมีหลายเส้น เส้นทางแรก คือ ถ้ำพระนอน เส้นทางนี้ยาว 360 ม. เส้นทางที่ 2 คือ ถ้ำแก้ว ถ้ำน้ำ ยาว 734 ม. เส้นทางที่ 3 คือ ถ้ำมืด ถ้ำม้า ยาว 735 ม. สองเส้นทางหลังนี้ไม่มีไฟฟ้า ถ้าต้องการเดินชมจะมีคนนำทางและถือตะเกียงให้ ด้านในสุดของถ้ำมีไฟฟ้าเข้าถึงจะมีพระนอนหงายโบราณความยาวประมาณ 2 เมตร ลักษณะนอนหงายอยู่บนแท่นชิดหัวบันไดในห้องโถงพระนอนองค์นี้มีนามว่า พระกัสสปะ ผู้ก่อสร้างคือ หม่องอัด หน้าถ้ำจะมีลำธารที่น้ำในถ้ำและบนภูเขาไหลมารวมกันจนเกิดเป็นลำธารน้ำใส ทำให้มองเห็นสิ่งที่อยู่ในน้ำได้ชัดเจน ปลาเล็กปลาใหญ่แหวกว่ายกันเต็มลำธาร
ตำนานเกี่ยวกับถ้ำเชียงดาวและเจ้าหลวงคำแดงถูกถ่ายทอดออกมาหลายเรื่องราวด้วยกัน แม้จะมีความต่างในรายละเอียด ทว่าหากพิจารณาให้ถึงแก่นแล้ว เจ้าหลวงคำแดงเป็นสิ่งศักดิ์สิทธิ์แห่งขุนเขา เป็นเจ้าแห่งผีทั้งหลาย เป็นที่เคารพ สักการะ ของชาวเหนืออย่างไม่มีวันเปลี่ยนแปลง ถ้ำเชียงดาวเชื่อกันว่า เป็นเมืองเทวาของเจ้าหลวงคำแดง ตั้งอยู่ด้านหน้าของดอยหลวงเชียงดาว ซึ่งเป็นขุนเขาที่ชาวเชียงใหม่นับถือว่าศักดิ์สิทธิ์ เชื่อว่าเป็นที่สิงสถิตของผีเมืองเชียงใหม่ทุกองค์ตั้งแต่ก่อน พญามังรายสร้างเมืองเชียงใหม่ ผีเมืองเชียงใหม่มีเจ้าหลวงคำแดงเป็นประธานใหญ่กว่าผีเมืองทั้งหมดมีเรื่องเล่าว่าทุกวันพระผีทุกผีในเมืองเชียงใหม่จะต้องไปร่วมเฝ้าและประชุมที่ดอยหลวงเชียงดาว ซึ่งในถ้ำเชียงดาวจะมีห้องโถงขนาดใหญ่ที่เชื่อว่าเป็นห้องประชุม ในวันนั้นผีจะไม่เข้ามาหลอกหลอนชาวบ้าน
มีเรื่องเล่ากันว่า ผีเมืองที่ดอยหลวงเชียงดาวได้เก็บข้าวจากชาวนาทุกคนที่วางไว้เซ่นไหว้พระแม่โพสพและเป็นค่าน้ำหัวนา ซึ่งจะนำข้าวไปวางไว้ที่หัวนาก่อนที่ชาวนาจะนำข้าวมาใส่ในยุ้งฉาง ข้าวเหล่านี้ผีดอยจะนำมากิน แล้วจะเหลือเพียงเปลือกหรือแกลบไว้ซึ่งจะเก็บเปลือกข้าวหรือแกลบไว้ในถ้ำแห่งหนึ่งทางทิศใต้ไม่ไกลจากดอยหลวงเชียงดาวชื่อว่า “ถ้ำแกลบ”ความศักดิ์สิทธิ์ของดอยหลวงมิเพียงแต่ชาวบ้านจะเล่าสืบต่อกันมาหลายชั่วอายุคนแล้ว พระสงฆ์ในเขตล้านนาก็ได้แต่งและคัดลอกคัมภีร์ใบลานชื่อ ตำนานถ้ำเชียงดาวไว้หลายสำนวน ทั้งที่พบในเชียงใหม่และเมืองอื่น ๆที่ห่างไกลออกไป เช่น ที่เมืองน่าน เป็นต้น
อีกตำนานหนึ่งเล่าว่า มีเจ้าหลวงคนหนึ่งมีชื่อว่าเจ้าหลวงคำแดงเป็นบุตรของผู้ครองเมืองพะเยา มายังถ้ำแห่งนี้และได้พบกับหญิงสาวคนหนึ่ง ซึ่งอยู่ในร่างของกวางทอง แต่เจ้าหลวงคำแดงเห็นเป็นหญิงสาวที่มีรูปโฉมสวยงามเดินหายเข้าไปในถ้ำ จึงเดินตามเข้าไปดู หลังจากนั้นก็ไม่มีใครได้เห็นเจ้าหลวงคำแดงออกมาอีกเลย ชาวบ้านจึงเชื่อว่าเจ้าหลวงคำแดงอาจจะไม่มีชีวิตอยู่แล้วหรืออาจจะจุติเป็นรุกขเทวดาอยู่ในถ้ำเพื่อรักษาของมีค่าภายในถ้ำนี้ ในตำนานยังเล่าต่อมาอีกว่า มีฤาษี ที่ชื่อว่า ฤาษีพรหม ได้ทำพิธีอัญเชิญ เทวดา พระพรหม พระอินทร์ ยักษ์ อสูร และ นาคราช เพื่อเนรมิตสิ่งของต่าง ๆ เช่น พระพุทธรูปทองคำ ต้นโพธิ์ทองคำ ช้างเอราวัณ ดาบกัญชัย และ อาหารทิพย์ สิ่งเหล่านี้ มาไว้ส่วนที่ลึกที่สุดในถ้ำ ซึ่งมีเจ้าหลวงคำแดงเป็นผู้ดูแลรักษา ชาวบ้านได้พร้อมใจกันจัดตั้งศาลขึ้นโดยใช้ชื่อว่า พ่อหลวงคำแดง เพื่อเป็นที่เคารพบูชา
ในอดีตเล่าว่า มีชาวบ้าน 2 คน ที่เป็นคนจิตใจที่ไม่ดี มีความโลภ ได้มาเอาสิ่งของภายในถ้ำ แต่ไม่สามารถหาทางออกได้ แม้ว่าจะมีคนออกมาตามหาแต่หาเท่าไรก็ไม่มีใครพบเห็น และต่อมาได้มีชาวบ้านกลุ่มหนึ่งมาพบโดยบังเอิญ ก็มีคนพบชายทั้งสองคนแต่คนหนึ่งนั้นได้เสียชีวิตไปแล้ว แล้วอีกคนกลายเป็นคนสติไม่ดี ไม่สามารถบอกอะไรได้ ชาวบ้านแถวนั้นจึงสันนิษฐานว่าชาย 2 คน อาจจะโดนเจ้าหลวงคำแดงซึ่งเป็นผู้ดูแลรักษาถ้ำนี้ลงโทษ เพราะมีจิตใจที่ไม่ดี มีความโลภ อยากได้ของของคนอื่นมาเป็นของตนเอง หลังจากนั้นชาวบ้านก็มักจะพบว่าค่ำคืนที่มีท้องฟ้าแจ่มใส ไร้เมฆ หมอก เป็นนิมิตหมายที่ดี จะปรากฏดวงไฟที่คล้ายกับพระธาตุลอยขึ้นมาเหนือถ้ำ เคลื่อนที่ไปทางทิศตะวันออกเป็นเวลา 5 นาที ก็ได้ยินเสียงดังคล้ายเสียงปืนพร้อมกับดวงไฟก็ได้หายไป ชาวบ้านเชื่อว่าน่าจะเป็นดวงวิญญาณของเจ้าหลวงคำแดงที่กลับไปเยี่ยมบ้านเกิดเมืองพะเยาก็เป็นได้ จึงเป็นชื่อของถ้ำเชียงดาวนี้ ในปัจจุบันเป็นสถานที่ท่องเที่ยวของคนทุกสารทิศอีกด้วย
แผนที่การเดินทาง
