ประเพณีตานข้าวใหม่

จำนวนผู้ชม 1771 ท่าน   หมวดประเพณี

ประเพณีตานข้าวใหม่และตานข้าวจี่ข้าวหลาม นิยมทำในเดือน 4 เหนือ ขึ้น 15 ค่ำ หรือเรียกว่าเดือน 4 เป็ง เพราะเป็นช่วงที่มีการเก็บเกี่ยวข้าว และเอาข้าวที่เก็บเกี่ยวได้ใหม่มาทำบุญ ก่อนที่จะนำไปรับประทาน เป็นประเพณีที่ได้ทำสืบทอดกันมาตั้งแต่บรรพบุรุษ ประเพณีตานข้าวใหม่ คนเชียงดาวโดยเฉพาะชุมชนพื้นเมืองล้านนา จะนำข้าวเปลือก ข้าวสารใหม่ ข้าวหลาม ข้าวต้ม ขนมจ๊อก (ขนมเทียน) ห่อนึ่ง อาหารไปตานขันข้าว (เครื่องไทยทานอาหารคาว หวานถวายให้กับผู้ล่วงลับ) และนำข้าวใหม่ไปใส่บาตรทำบุญแด่พระสงฆ์สามเณรที่วัดพร้อมอุทิศส่วนกุศลให้บิดา มารดาและพี่น้องที่ล่วงลับไปแล้ว

 

 

นอกจากนี้ในส่วนของชุมชนกลุ่มชาติพันธุ์ ยังมีประเพณีเช่นเดียวกับชุมชนพื้นเมืองแต่เรียกต่างกัน ใช้ชื่อว่าประเพณีกิ๋นข้าวใหม่ กำหนดขึ้นในวันที่พระจันทร์เต็มดวง ซึ่งมีความเกี่ยวพันกับขั้นตอนพิธีกรรมในการเตรียมงาน ทั้งชุมชนลาหู่ที่มีการเฉลิมฉลองยาวนานถึง 7 วันรวมไปถึงพี่น้องลีซู ซึ่งจะมีการตำข้าวปุก หรือข้าวปุ๊ก (ข้าวเหนียวนึ่งมาตำโดยใช้ครกกระเดื่องจนเมล็ดข้าวแหลกรวมกนเป็นเนื้อแป้งคลุกกับงาคั่วและเกลือ ปั้น เป็นแผ่นกลมหนาประมาณ 1 นิ้ว สามารถเก็บไว้ได้นาน) บริเวณลานบ้านเพื่อใช้ในการประกอบพิธีกรรมในช่วงกลางคืน ซึ่งก็จะต้องอาศัยแสงจันทร์ช่วยให้แสงสว่าง โดยจะนำเอาข้าวที่เก็บเกี่ยวได้ของแต่ละบ้าน มารวมกันที่ลานหมู่บ้านหรือหากหมู่บ้านไหนที่นับถือคริสต์ จะนำไปรวมกันที่โบสถ์ร่วมอธิฐานหรือทำพิธีทางผีเป็นการขอบคุณที่ทำให้มีผลผลิต ส่วนคนจีนฮ่อหรือจีนพลัดถิ่น ใช้การเฉลิมฉลองในช่วงตรุษจีนเป็นการเริ่มต้นปีใหม่ ในการถวายอาหารแก่บรรพบุรุษที่ล่วงลับไปแล้ว

แผนที่การเดินทาง

แหล่งข้อมูล : http://www.culture.cmru.ac.th/web60/content/2174